Jeśli bierzesz wolne, aby adoptować dziecko lub urodzić dziecko w wyniku umowy o macierzyństwo zastępcze, możesz mieć prawo do:
- Statutory Adoption Leave
- Statutory Adoption Pay
Istnieją zasady dotyczące tego, kiedy i w jaki sposób można ubiegać się o płatny urlop oraz czy można zmienić jego termin.
Pracownik może być również uprawniony do korzystania z Shared Parental Leave and Pay.
Twoje prawa pracownicze podczas urlopu
Podczas ustawowego urlopu adopcyjnego przysługują Ci prawa pracownicze. Obejmuje to prawo do:
- podwyżki wynagrodzenia
- gromadzenia (naliczania) urlopu
- powrotu do pracy
1. Urlop adopcyjny
Ustawowy urlop adopcyjny trwa 52 tygodnie. Składa się on z:
- 26 tygodni Ordinary Adoption Leave
- 26 tygodni Additional Adoption Leave
Z urlopu adopcyjnego może skorzystać tylko jedna osoba z pary. Drugi partner może zamiast tego skorzystać z paternity leave.
Jeśli przysługuje Ci urlop adopcyjny, możesz również otrzymać płatny czas wolny od pracy, aby wziąć udział w 5 spotkaniach adopcyjnych po tym, jak zostaniesz dopasowany do dziecka.
Skorzystaj z terminarza, aby ustalić daty urlopu adopcyjnego.
Data rozpoczęcia
Urlop adopcyjny można rozpocząć:
- do 14 dni przed dniem, w którym dziecko zacznie z Tobą mieszkać (adopcje brytyjskie)
- kiedy dziecko przyjeżdża do Wielkiej Brytanii lub w ciągu 28 dni od tej daty (adopcje zagraniczne)
- w dniu narodzin dziecka lub dzień później (jeśli dziecko urodziła surogatka)
Zmiana terminów
Musisz poinformować swojego pracodawcę w ciągu 28 dni, jeśli data umieszczenia (lub data przyjazdu do Wielkiej Brytanii w przypadku adopcji zagranicznych) ulegnie zmianie.
Musisz powiadomić pracodawcę z co najmniej 8-tygodniowym wyprzedzeniem, jeśli chcesz zmienić datę powrotu do pracy.
2. Płaca adopcyjna
Ustawowy zasiłek adopcyjny jest wypłacany przez okres do 39 tygodni. Tygodniowa kwota wynosi:
- 90% Twoich średnich tygodniowych zarobków przez pierwsze 6 tygodni
- 156,66 GBP lub 90% średnich zarobków tygodniowych (w zależności od tego, która kwota jest niższa) przez następne 33 tygodnie
Jest on wypłacany w taki sam sposób jak pensja (np. co miesiąc lub co tydzień). Potrąca się podatek i składki na ubezpieczenie społeczne.
Dodatkowe wynagrodzenie
Możesz otrzymać wyższe wynagrodzenie, jeśli Twój pracodawca posiada company adoption pay scheme. Twój pracodawca nie może zaoferować Ci kwoty niższej niż ustawowa.
Data rozpoczęcia
Statutory Adoption Pay zaczyna obowiązywać w momencie rozpoczęcia urlopu adopcyjnego.
Problemy i spory
Jeśli nie zgadzasz się z wysokością otrzymywanego ustawowego zasiłku adopcyjnego lub Twój pracodawca nie może go wypłacać, np. z powodu niewypłacalności, skontaktuj się z Statutory Payment Disputes Team.
3. Kwalifikowalność
Urlop adopcyjny
Aby otrzymać Statutory Adoption Leave, należy:
- być pracownikiem
- złożyć prawidłowe powiadomienie
- przedstawić dowód adopcji lub macierzyństwa zastępczego, jeśli pracodawca Cię o to poprosi
Urlop w przypadku adopcji dziecka z zagranicy
Musisz również podpisać formularz SC6, jeśli adoptujesz dziecko z zagranicy wraz z partnerem. Potwierdza to, że nie korzystasz z urlopu lub zasiłku ojcowskiego.
Wynagrodzenie adopcyjne
Aby otrzymać ustawowy zasiłek adopcyjny, należy:
- być nieprzerwanie zatrudniony przez pracodawcę przez co najmniej 26 tygodni do tygodnia, w którym zostałeś połączony z dzieckiem
- zarabiać średnio co najmniej 123 GBP tygodniowo (przed opodatkowaniem)
- złożyć prawidłowe powiadomienie
- przedstawić dowód adopcji lub macierzyństwa zastępczego
Wynagrodzenie adopcyjne, jeśli adoptujesz dziecko z zagranicy
Wymogi są takie same w przypadku adopcji z zagranicy, z tym wyjątkiem, że w momencie rozpoczęcia pobierania zasiłku adopcyjnego musisz być nieprzerwanie zatrudniony u swojego pracodawcy przez co najmniej 26 tygodni.
Musisz również podpisać formularz SC6, jeśli adoptujesz dziecko z zagranicy wraz z partnerem. Potwierdza to, że nie korzystasz z urlopu lub zasiłku ojcowskiego.
Wynagrodzenie adopcyjne, jeśli masz umowę o macierzyństwo zastępcze
W przypadku macierzyństwa zastępczego wymagania są takie same, z tym że do 15 tygodnia przed terminem porodu musisz być nieprzerwanie zatrudniona u swojego pracodawcy przez co najmniej 26 tygodni. Musisz także:
- zamierzać złożyć wniosek o wydanie parental order
- oczekiwać, że nakaz zostanie przyznany (na przykład dlatego, że nie jesteś karany za przestępstwa związane z dziećmi, a biologiczna matka lub ojciec zgadzają się na takie rozwiązanie)
Jeśli jesteś genetycznie spokrewniony z dzieckiem (dawcą komórki jajowej lub spermy), możesz wybrać paternity leave and pay w zamian. Nie możesz otrzymać obu tych świadczeń.
Jeśli przysposabiasz do adopcji
Jeśli przysługuje Ci zasiłek i urlop adopcyjny, będziesz je otrzymywać od momentu, gdy dziecko zamieszka z Tobą.
Wyjątki
Nie kwalifikujesz się do ustawowego urlopu lub wynagrodzenia z tytułu adopcji, jeśli:
- zorganizujesz adopcję prywatną
- zostaniesz specjalnym opiekunem lub opiekunem zastępczym
- adoptujesz pasierba
- adoptujesz członka rodziny
Jeśli się nie kwalifikujesz
Pracodawca musi przekazać formularz SAP1 wyjaśniający, dlaczego nie możesz otrzymać Statutory Adoption Pay.
Jeśli adoptujesz dziecko, możesz otrzymać pomoc od władz lokalnych.
4. Jak złożyć wniosek
Zasady są nieco inne w przypadku adopcji z zagranicy lub posiadania dziecka w drodze macierzyństwa zastępczego.
Statutory Adoption Leave
W ciągu 7 dni od dopasowania do dziecka musisz poinformować swojego pracodawcę:
- ile chcesz urlopu
- o dacie rozpoczęcia urlopu
- o „date of placement” – data umieszczenia dziecka u Ciebie
Pracodawca może poprosić o to na piśmie oraz o dowód adopcji.
Pracodawca musi potwierdzić datę rozpoczęcia i zakończenia urlopu w ciągu 28 dni.
Statutory Adoption Pay
Należy poinformować pracodawcę o zamiarze przerwania pracy w celu adopcji dziecka oraz o terminie rozpoczęcia wypłacania Statutory Adoption Pay. Należy powiadomić pracodawcę z co najmniej 28-dniowym wyprzedzeniem. Pracodawca może poprosić o to na piśmie oraz o dowód adopcji.
W ciągu 28 dni pracodawca musi potwierdzić wysokość ustawowego zasiłku adopcyjnego oraz termin jego rozpoczęcia i zakończenia.
Jeśli zdecydują, że nie kwalifikujesz się do pomocy, muszą przekazać Ci formularz SAP1 w ciągu 7 dni od podjęcia decyzji i wyjaśnić powody.
Dowód adopcji
Aby otrzymać Statutory Adoption Pay, należy przedstawić pracodawcy dowód adopcji. Dowód nie jest wymagany w przypadku ustawowego urlopu adopcyjnego, chyba że pracodawca go zażąda.
Dowód musi zawierać:
- Twoje imię, nazwisko i adres oraz adres agencji
- datę dopasowania – na przykład certyfikat dopasowania
- datę umieszczenia dziecka u Ciebie – na przykład list z agencji
- oficjalne powiadomienie wydane przez odpowiednie władze brytyjskie, potwierdzające, że możesz adoptować dziecko (tylko adopcje zagraniczne)
- datę przybycia dziecka do Wielkiej Brytanii – na przykład bilet lotniczy (tylko adopcje zagraniczne)
Adopcje zagraniczne
Poinformuj pracodawcę o dacie „oficjalnego zgłoszenia” oraz o tym, kiedy spodziewasz się przyjazdu dziecka do Wielkiej Brytanii. Zazwyczaj należy to zrobić w ciągu 28 dni od otrzymania powiadomienia.
Należy również poinformować o:
- faktycznej dacie przybycia dziecka do Wielkiej Brytanii – w ciągu 28 dni od tej daty
- ile urlopu chcesz wziąć i kiedy go rozpoczniesz – z 28-dniowym wyprzedzeniem
Ustalenia dotyczące macierzyństwa zastępczego
Jeśli korzystasz z surogatki, aby urodzić dziecko, poinformuj pracodawcę o terminie porodu i o tym, kiedy chcesz rozpocząć urlop, co najmniej 15 tygodni przed spodziewanym tygodniem porodu. Może on poprosić o to na piśmie.
Pracodawca może również poprosić o pisemne oświadczenie („statutory declaration”) potwierdzające, że złożyłeś lub złożysz wniosek o wydanie nakazu rodzicielskiego w ciągu 6 miesięcy od narodzin dziecka. Oświadczenie to należy podpisać w obecności prawnika.




