Mieszkańcy Londynu zostali wezwani do zapewnienia, że niemowlęta i dzieci są w pełni zaszczepione przeciwko polio, po tym jak okazało się, że wirus wywołujący tę chorobę krąży w stolicy.
Po raz pierwszy od 1984 r. stwierdzono, że wirus rozprzestrzenia się w społeczeństwie w Wielkiej Brytanii. Nie odnotowano jednak żadnych przypadków polio, co oznacza, że u osób zarażonych nie wystąpiły żadne rzadkie, ale potencjalnie poważne objawy, takie jak paraliż.
Wirus pochodzi z doustnej szczepionki przeciwko polio podawanej za granicą i najprawdopodobniej został przeniesiony przez zaszczepioną osobę, która przybyła do Londynu w tym roku z Afganistanu, Pakistanu lub Nigerii. Wirusem mogli zarazić się inni członkowie dalszej rodziny tej osoby.
Gdzie w Londynie wykryto wirusa?
Nie podano dokładnych lokalizacji, ale śledztwo prowadzone jest w sześciu dzielnicach – prawdopodobnie w północnym i wschodnim Londynie.
Jak odkryto wirusa?
Ścieki z oczyszczalni ścieków w Beckton są co dwa tygodnie badane pod kątem występowania różnych chorób. Wirus został wykryty po raz pierwszy w lutym, następnie w kwietniu, a także ostatnio. Stwierdzono, że próbki wykazują podobieństwa genetyczne, co pozwala przypuszczać, że w sprawę zamieszana jest rodzina lub dalsza rodzina.
Jak bardzo powinniśmy się martwić?
Szefowie służby zdrowia twierdzą, że odkrycie to jest „niepokojące, ale obecne ryzyko [rozprzestrzenienia się wirusa] jest niskie”. Około 15% londyńskich nastolatków nie otrzymało dwóch dawek szczepionki przypominającej. Zagrożone są przede wszystkim dzieci i nastolatki, które nie zostały zaszczepione.
Co to jest polio?
Polio jest rzadką, upośledzającą i zagrażającą życiu chorobą wywoływaną przez wirusa polio. Może ona zaatakować kończyny, układ oddechowy i nerwowy.
Wirus namnaża się w jelitach, a osoby zakażone wydalają duże ilości wirusa z kałem. Wirus może zainfekować rdzeń kręgowy, powodując paraliż.
Czy każdy, kto choruje na polio, poważnie choruje?
Nie. Większość osób z polio nie ma żadnych objawów i zwalcza infekcję, nie zdając sobie nawet sprawy, że została zakażona. U niewielkiej liczby osób po upływie od 3 do 21 dni od zakażenia wystąpi choroba grypopodobna.
W niewielkiej liczbie przypadków, od jednego na 100 do jednego na 1000 zakażeń, wirus polio atakuje nerwy w kręgosłupie i podstawie mózgu. Może to spowodować paraliż, zwykle nóg, który rozwija się w ciągu godzin lub dni. Jeśli zaatakowane są mięśnie oddechowe, może to zagrażać życiu.
Jakie są objawy polio?
Objawy mogą obejmować: wysoką temperaturę (gorączkę) 38°C lub wyższą; ból gardła; ból głowy; ból brzucha; bóle mięśni; złe samopoczucie; nudności lub wymioty. Objawy te zwykle mijają w ciągu około tygodnia bez konieczności interwencji medycznej.
Czy polio nie była chorobą z lat 40. i 50. XX wieku?
Tak, przynajmniej w Wielkiej Brytanii. W latach 40. XX wieku odnotowywano około 2000 zachorowań rocznie, a w latach 40. i 50. ubiegłego wieku pojawiły się duże epidemie. Doprowadziło to do wprowadzenia w Wielkiej Brytanii w 1955 roku szczepionki w zastrzykach, którą w 1961 roku zamieniono na szczepionkę doustną. Wielu dorosłych pamięta, że otrzymywali ją w szkole w postaci kostki cukru. Obecnie jest ona podawana niemowlętom jako część szczepionki „six-in-one”, w trzech dawkach, a następnie jako szczepionka przypominająca dla dzieci w wieku przedszkolnym i nastolatków. Polio zostało oficjalnie zwalczone w Wielkiej Brytanii, ale obecny wirus pochodzi z importu.
Skąd wziął się wirus polio?
Uważa się, że został on rozsiany w kale osoby, która niedawno przybyła do Wielkiej Brytanii. Osoba ta otrzymała szczepionkę doustną za granicą, a część „żywego” wirusa została przeniesiona – prawdopodobnie poprzez niewłaściwe praktyki higieniczne, takie jak niemycie rąk po skorzystaniu z toalety, a następnie dotykanie jedzenia spożywanego przez innych.
Ile osób jest zarażonych?
Na tym etapie nie da się tego stwierdzić – eksperci nie są pewni, ile przypadków wirusa jest potrzebnych, aby można go było wykryć w próbkach ścieków. Uważa się jednak, że jest to raczej rodzina, a nie setki czy tysiące osób. „Bardzo mała liczba” jest obecnie najlepszym szacunkiem.
Czy w wyniku tego ktoś zachorował na polio?
Nie. Do chwili obecnej nie zgłoszono żadnych przypadków. Ogólne zagrożenie dla społeczeństwa klasyfikuje się jako „niskie”.
Czy istnieje związek z pandemią lub z wojną na Ukrainie?
Tak i nie. Wiadomo, że program szczepień w szkołach został opóźniony ze względu na lockdowny i nieobecność dzieci w klasach. Jednak poliovirus, który został wykryty w Londynie, nie jest tym samym wirusem, który został znaleziony na Ukrainie.
Co mogę zrobić, aby chronić moje dzieci przed polio?
Jeżeli dziecko nie otrzymało wszystkich trzech dawek (podawanych niemowlętom w 8, 12 i 16 tygodniu życia w ramach szczepionki „six-in-one”), a także dawek przypominających dla dzieci w wieku przedszkolnym (3 lata i 4 miesiące) i nastolatków (14 lat), należy skontaktować się z lekarzem rodzinnym.
Czy jest więcej szczegółów na temat wirusa?
Został on sklasyfikowany jako „vaccine-derived” poliovirus typu 2 (VDPV2), który w rzadkich przypadkach może powodować poważne choroby, takie jak paraliż, u osób nie w pełni zaszczepionych.
Kto odkrył wirusa?
Testy zostały przeprowadzone przez WHO Global Specialised Polio Laboratory znajdujące się w National Institute for Biological Standards and Control, który jest częścią Medicines and Healthcare products Regulatory Agency (MHRA). Centrum prowadzi rutynowy nadzór środowiskowy nad polio wirusami typu dzikiego i szczepionkopodobnymi w ramach zaangażowania Wielkiej Brytanii w globalny program WHO na rzecz eliminacji polio.
Jak rozprzestrzeniają się wirusy?
Wirusy szczepionkowe mogą rozprzestrzeniać się w niedostatecznie zaszczepionych społecznościach z osoby na osobę przez niewłaściwą higienę rąk oraz zanieczyszczenie wody i żywności (rzadziej przez kaszel i kichanie).
Podczas rozprzestrzeniania się wirus może zmutować w „vaccine-derived poliovirus”. Zachowuje się on bardziej jak naturalnie występujący „dziki” wirus polio i może, w rzadkich przypadkach, prowadzić do paraliżu u osób nieszczepionych.
