Królowa dołączyła do członków rodziny, by uczcić życie Księcia Edynburga. Podczas mszy podkreślono jego oddanie służbie.
Książę Filip, który zmarł w zeszłym roku w wieku 99 lat, został opisany jako „niezwykły człowiek”, zaangażowany w „przyziemne” sprawy.
W nabożeństwie, które zgromadziło 1800 osób, wzięli udział przedstawiciele wielu jego organizacji charytatywnych, w tym Duke of Edinburgh Award.
Było to pierwsze duże wydarzenie w tym roku z udziałem 95-letniej monarchini. Pojawiły się wątpliwości, czy będzie mogła uczestniczyć w nabożeństwie, a ostateczną decyzję podjęła dopiero na kilka godzin przed nim.
Królowa miała problemy z poruszaniem się i na początku tego miesiąca musiała zrezygnować z udziału w Commonwealth Service. W lutym uzyskała pozytywny wynik testu na Covid. W trosce o jej komfort podjęto specjalne środki, m.in. ograniczono czas trwania mszy do 45 minut.
W przeciwieństwie do pogrzebu w Windsor w kwietniu ubiegłego roku, kiedy to królowa została sfotografowana siedząc samotnie, na wszystkich miejscach wokół niej siedzieli członkowie najbliższej rodziny. Książę Harry nie brał udziału we mszy.
Wśród gości znaleźli się przywódcy polityczni, w tym premier Boris Johnson i lider Partii Pracy Sir Keir Starmer, a także przedstawiciele europejskich rodzin królewskich, w tym z rodzinnej Grecji księcia.
Msza była naznaczona osobowością księcia Filipa i zawierała wiele elementów pierwotnie przewidzianych na jego pogrzeb w St George’s Chapel.
Wśród tych elementów znalazło się m.in. wejście do Westminster Abbey, przy którym stali laureaci Duke of Edinburgh gold award, gdy przybywali żałobnicy.
Odśpiewano Guide Me, O Thou Great Redeemer, również przeznaczony na pogrzeb. Podczas nabożeństwa zabrzmiała muzyka Beethovena, J.S. Bacha, Wagnera, Vaughana Williamsa i Williama Byrda.
Mówi się, że królowa była ściśle zaangażowana w planowanie nabożeństwa.
„Lojalność i głębokie oddanie”
Dziekan Windsoru David Conner, wieloletni przyjaciel księcia Filipa, który prowadził również jego pogrzeb, powiedział zgromadzonym na nabożeństwie, że życie księcia „nosiło znamiona poświęcenia i służby”.
„Z pewnością potrafił okazywać wielkie współczucie i życzliwość. Nie ulega wątpliwości, że miał ujmujące i często autoironiczne poczucie humoru.” „Jest rzeczą oczywistą, że jego umysł łączył w sobie zarówno spekulacje, jak i zdrowy rozsądek. Co więcej, nikt nigdy nie wątpił w jego lojalność i głębokie oddanie wobec naszej Królowej i ich rodziny”.
Powiedział zgromadzonym, że książę był „praktyczny” i „poświęcił swoją zadziwiającą energię intelektualną i fizyczną, swoją ogromną zdolność do ciężkiej pracy, wielu przyziemnym przedsięwzięciom”.
„Należą do nich: przygotowanie młodych ludzi do stawienia czoła wyzwaniom przyszłości, zachęcanie do szacunku i troski o porządek naturalny oraz pionierska praca w zakresie ułatwiania rozmów między przedstawicielami różnych religii świata”.
Zwrócił również uwagę na to, że książę potrafił być „gwałtowny” i czasami „zapominał, jak bardzo potrafi być onieśmielający”.
Królowa i książę Filip byli małżeństwem przez 73 lata. W swoim bożonarodzeniowym orędziu królowa w niezwykle osobisty sposób mówiła o stracie swojego „ukochanego” Filipa.
Wśród kwiatów wystawionych podczas nabożeństwa żałobnego znalazły się orchidee, co stanowiło nawiązanie do orchidei znajdujących się w bukiecie ślubnym królowej. Królowa i książę Filip pobrali się w 1947 r. w Westminster Abbey.
W nabożeństwie uczestniczyli przedstawiciele niektórych z 700 organizacji charytatywnych, które wspierał książę Filip – od Outward Bound Trust i Voluntary Services Overseas po Caravan and Motorhome Club.
Wiele z jego organizacji charytatywnych koncentrowało się na inspirowaniu młodych ludzi i dawaniu im szerszych możliwości. Kładziono też nacisk na konserwację i ochronę środowiska.
Miłość księcia Filipa do morza i jego związki z siłami zbrojnymi były słyszalne podczas nabożeństwa w muzyce zespołu Royal Marines, który zakończył je utworem The Seafarers.
