Minimalne wynagrodzenie, jakie pracownik powinien otrzymać, zależy od jego wieku oraz od tego, czy jest praktykantem. Krajowa płaca minimalna (National Minimum Wage) to minimalne wynagrodzenie za godzinę, do którego mają prawo prawie wszyscy pracownicy. Krajowa płaca wystarczająca na utrzymanie (National Living Wage) jest wyższa niż krajowa płaca minimalna – pracownicy otrzymują ją, jeśli ukończyli 25 lat. Każdy pracodawca musi płacić odpowiednią płacę minimalną.
Skorzystaj z kalkulatora dla pracowników, aby sprawdzić, czy otrzymujesz prawidłowe wynagrodzenie minimalne lub czy pracodawca jest Ci winien płatność z poprzedniego roku. Znajdziesz go na stronie https://www.gov.uk/am-i-getting-minimum-wage.
Skorzystaj z kalkulatora dla pracodawców, aby sprawdzić, czy płacisz właściwą stawkę minimalną lub czy jesteś winien płatność z poprzedniego roku. Znajdziesz go na stronie https://www.gov.uk/minimum-wage-calculator-employers.
Aktualne stawki
Stawki zmieniają się co kwiecień. Aktualne stawki możesz zawsze sprawdzić na stronie https://www.gov.uk/national-minimum-wage-rates.
Kto otrzymuje minimalne wynagrodzenie
Aby otrzymać National Minimum Wage, pracownicy muszą być co najmniej w wieku ukończenia szkoły (zwykle 16 lat). Aby otrzymać National Living Wage, muszą mieć ukończone 25 lat.
Umowy dotyczące płatności poniżej płacy minimalnej nie są prawnie wiążące. Pracownik jest nadal uprawniony do krajowej płacy minimalnej lub krajowej płacy wystarczającej na utrzymanie.
Pracownicy mają również prawo do odpowiedniej płacy minimalnej, kiedy pracują w niepełnym wymiarze godzin i są:
- pracownikami dorywczymi
- pracownikami agencyjnymi
- osobami pracującymi w domu, które są opłacane według liczby wykonanych przez nich przedmiotów
- praktykantami
- stażystami, pracownikami na okresie próbnym
- pracownikami niepełnosprawnymi
- pracownikami rolnymi
- pracownikami zagranicznymi
- marynarzami
- pracownikami pracującymi na platformach lub na statkach
Praktykanci
Praktykanci mają prawo do stawki praktykanta, jeśli:
- mają mniej niż 19 lat
- mają 19 lat i więcej, ale odbywają pierwszy rok praktyki
Praktykanci w wieku powyżej 19 lat, którzy ukończyli pierwszy rok praktyki, mają prawo do minimalnego wynagrodzenia odpowiedniego do ich wieku.
Brak prawa do płacy minimalnej
Osoby, które nie są uprawnione do krajowej płacy minimalnej ani krajowej płacy wystarczającej na utrzymanie, to:
- osoby samozatrudnione prowadzące własną działalność gospodarczą
- dyrektorzy firm
- wolontariusze
- pracownicy objęci rządowym programem zatrudnienia, np. Work Programme
- członkowie sił zbrojnych
- członkowie rodziny pracodawcy mieszkający w domu pracodawcy
- osoby niebędące członkami rodziny pracodawcy, ale mieszkające w jego domu, które są traktowane jak członkowie rodziny i nie płacą za posiłki ani zakwaterowanie, np. opiekunki do dzieci
- pracownicy poniżej wieku ukończenia szkoły (zwykle 16 lat)
- studenci szkół wyższych odbywający staż lub praktyki zawodowe do jednego roku
- pracownicy korzystający z rządowych programów przygotowania zawodowego
- osoby uczestniczące w programach typu: Leonardo da Vinci, Erasmus+, Comenius
- osoby pracujące na okres próbny Jobcentre Plus Work do 6 tygodni
- rybacy
- więźniowie
- ludzie żyjący i pracujący we wspólnocie religijnej
Pracodawcy, którzy oferują staże, powinni sprawdzić, czy dana osoba ma prawo do minimalnego wynagrodzenia.
Niektóre płatności nie mogą być uwzględniane przy obliczaniu płacy minimalnej. Na przykład:
- rzeczy, które pracownik kupił do pracy, które nie są refundowane, np. narzędzia, mundur, sprzęt ochronny
- napiwki, opłaty za usługi
- dodatkowe wynagrodzenie za pracę w niestandardowych godzinach
Co jest uwzględniane przy obliczaniu płacy minimalnej
Niektóre płatności muszą zostać uwzględnione przy obliczaniu płacy minimalnej. Na przykład:
- podatek dochodowy i składki na ubezpieczenie społeczne
- zaliczki na wynagrodzenia lub pożyczki
- spłata zaliczek na wynagrodzenia lub pożyczki
- zwrot nadpłaconych wynagrodzeń
- kary za przewinienie pracownika
Kontrole
Nie wypłacanie pracownikowi National Minimum Wage lub National Living Wage lub fałszowanie rejestrów płatności jest przestępstwem.
Pracodawcy, którzy stwierdzą, że zapłacili pracownikowi poniżej właściwej płacy minimalnej, muszą natychmiast uregulować wszelkie zaległości.
Funkcjonariusze HM Revenue and Customs (HMRC) mają prawo do przeprowadzania kontroli w dowolnym momencie i zażądania wglądu do zapisów płatności. Mogą również sprawdzić pracodawców, jeśli pracownik złoży im skargę.
Jeśli HMRC stwierdzi, że pracodawca nie płaci prawidłowych stawek, wszelkie zaległości muszą zostać natychmiast zwrócone.
Obowiązkiem pracodawcy jest przechowywanie dokumentacji potwierdzającej, że płaci minimalne wynagrodzenie – większość pracodawców wykorzystuje swoje listy płac jako dowód. Wszystkie zapisy muszą być przechowywane przez 3 lata.
Okresy rozliczeniowe
Okresy rozliczeniowe są zwykle ustalane na podstawie częstotliwości, z jaką ktoś otrzymuje wynagrodzenie, na przykład tydzień, miesiąc lub 10 dni. Okres rozliczeniowy wynagrodzenia nie może być dłuższy niż 31 dni. Pracownikowi musi być wypłacane średnie wynagrodzenie minimalne za czas przepracowany w okresie rozliczeniowym.
Kiedy pracownik spiera się o płacę minimalną
Pracownicy, którzy uważają, że ich wynagrodzenie jest poniżej właściwej stawki minimalnej, powinni najpierw porozmawiać ze swoim pracodawcą. Jeśli pracodawca jest winien pracownikowi jakiekolwiek zaległości, musi je zwrócić.
Pracownicy mogą skontaktować się z Acas, aby skorzystać z pomocy w rozwiązaniu sporu dotyczącego płatności. Kontakt znajdziesz na stronie https://www.gov.uk/pay-and-work-rights. Pracownicy mogą również złożyć skargę do HM Revenue and Customs (HMRC) na swojego pracodawcę lub agencję pracy. Formularz można znaleźć na stronie https://www.gov.uk/government/publications/pay-and-work-rights-complaints.
Jeśli pracodawca odmówi wypłaty
Jeśli HMRC stwierdzi, że pracodawca nie zapłacił, wyśle mu zawiadomienie o zaległościach wraz z grzywną za niewypłacenie minimalnego wynagrodzenia. HMRC może pozwać pracodawcę do sądu w imieniu pracownika, jeśli pracodawca nadal odmawia zapłaty.
Sąd pracy
Pracownicy mogą również sami zwrócić się bezpośrednio do sądu pracy. Pracownicy, którzy zostali zwolnieni z powodu sporu dotyczącego płacy minimalnej, mogą również wnieść skargę do sądu pracy za niesprawiedliwe zwolnienie.
